Rabat: Wieża Hassana i mauzoleum Muhammada V

Wieża Hassana to niedokończony minaret z końca XII wieku, najbardziej rozpoznawalny zabytek Rabatu. Ma 44 metry wysokości i stoi na wzgórzu nad rzeką Bu Regreg, pośród kolumn nigdy nieukończonego meczetu. Naprzeciw wznosi się mauzoleum Muhammada V z 1971 roku, w którym spoczywają dwaj królowie Maroka.

Wieża Hassana – minaret, który nie powstał do końca

Budowę meczetu i minaretu rozpoczął ok. 1191 roku almohadzki kalif Abu Jusuf Jakub al-Mansur. Wieża miała osiągnąć co najmniej 64 metry, a może nawet 80. Po śmierci władcy w 1199 roku prace przerwano i nikt ich już nie podjął, więc minaret zatrzymał się na 44 metrach.

Wnętrze wieży nie ma schodów, tylko rampy. Według przekazów miały one pozwolić muezinowi wjechać na szczyt konno. Turyści nie wchodzą do środka – minaret ogląda się z zewnątrz, z esplanady.

Elewacje zdobią typowe dla Almohadów ślepe arkady i plecionki z kamienia. Wieża jest siostrą minaretu meczetu Kutubija w Marrakeszu i Giraldy w Sewilli, wzniesionych w tej samej epoce.

Ruiny Meczetu Hassana

Meczet planowano na prostokącie o wymiarach ok. 183 na 139 metrów. Po ukończeniu byłby największym meczetem zachodniej części świata islamu, większym nawet od Wielkiego Meczetu w Kordobie. Dziś z sali modlitewnej zostały rzędy kolumn i fragmenty murów, dzięki którym widać skalę planowanej budowli.

Trzęsienie ziemi z 1755 roku uszkodziło niedokończoną budowlę, ale wieża przetrwała. Od 2012 roku cały zespół należy do wpisu UNESCO „Rabat, nowoczesna stolica i miasto historyczne”.

Mauzoleum Muhammada V

Mauzoleum stoi w południowo-wschodnim narożniku esplanady, naprzeciw wieży. Budowano je od 1961 do 1971 roku według projektu wietnamskiego architekta Cong Vo Toana. Połączył on tradycyjne formy z nowoczesnymi materiałami: białe ściany, zielony dach, a wewnątrz bogate zdobienia rzemieślnicze, w tym rzeźbione stropy, stiuki i mozaiki.

W mauzoleum spoczywają trzej członkowie dynastii alawickiej:

• król Muhammad V (przeniesiony tu w 1971 roku),
• książę Mulaj Abdallah (pochowany w 1983 roku),
• król Hassan II (pochowany w 1999 roku).

Sarkofagi ogląda się z galerii, z góry. Wejścia pilnuje gwardia honorowa w galowych mundurach, a przy bramie esplanady stoją konni gwardziści. Więcej o obecnym władcy przeczytasz w artykule o królu Maroka.

Zwiedzanie: wstęp, strój i zachowanie

Wstęp na esplanadę i do mauzoleum jest bezpłatny. Mauzoleum to miejsce pochówku królów, więc obowiązuje skromny strój: zakryte ramiona i kolana. Na galerii zachowuje się ciszę. Gwardzistów można fotografować z daleka, ale nie wolno ich dotykać ani zagradzać im drogi.

Esplanada leży na skraju centrum Rabatu, nad doliną rzeki, i łatwo dojść do niej pieszo lub dojechać taksówką petit taxi. Najlepsze światło do zdjęć wieży jest rano i późnym popołudniem. Z krawędzi wzgórza widać rzekę Bu Regreg i sąsiednie miasto Salé.

Zespół wieży i mauzoleum łatwo połączyć w jeden dzień z innymi zabytkami opisanymi w przewodniku po Rabacie. Jeśli jedziesz dalej na południe, zajrzyj do Meczetu Hassana II w Casablance, który – w przeciwieństwie do rabackiego – można zwiedzać od środka.

Najczęściej zadawane pytania

Czy można wejść na Wieżę Hassana?

Nie. Minaret jest zamknięty dla zwiedzających i ogląda się go wyłącznie z zewnątrz, z esplanady. W środku zamiast schodów są rampy, którymi według tradycji muezin mógł wjechać na szczyt konno. Panoramę miasta i doliny Bu Regreg dobrze widać z krawędzi wzgórza obok wieży.

Ile kosztuje wstęp do mauzoleum Muhammada V?

Wstęp na esplanadę z Wieżą Hassana i do mauzoleum jest bezpłatny. Trzeba jednak pamiętać o stroju zakrywającym ramiona i kolana oraz o spokojnym zachowaniu na galerii nad grobami. Przy wejściu stoi gwardia honorowa, której nie należy przeszkadzać podczas robienia zdjęć.

Kto jest pochowany w mauzoleum w Rabacie?

W mauzoleum spoczywa król Muhammad V, który doprowadził Maroko do niepodległości w 1956 roku, oraz jego dwaj synowie: król Hassan II, zmarły w 1999 roku, i książę Mulaj Abdallah, pochowany tu w 1983 roku. Budowę mauzoleum ukończono w 1971 roku.